Soạn bài Luyện nói về quan sát tưởng tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả sgk Ngữ văn 6 tập 2

Bài 20 sách giáo khoa Ngữ văn 6 tập hai. Nội dung bài Soạn bài Luyện nói về quan sát tưởng tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả sgk Ngữ văn 6 tập 2 bao gồm đầy đủ bài soạn, tóm tắt, miêu tả, tự sự, cảm thụ, phân tích, thuyết minh… đầy đủ các bài văn mẫu lớp 6 hay nhất, giúp các em học tốt môn Ngữ văn lớp 6.

Soạn bài Luyện nói về quan sát tưởng tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả sgk Ngữ văn 6 tập 2
Soạn bài Luyện nói về quan sát tưởng tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả sgk Ngữ văn 6 tập 2

I. Luyện nói về quan sát tưởng tượng so sánh và nhận xét trong văn miêu tả

1. Trả lời câu hỏi 1 trang 35 sgk Ngữ văn 6 tập 2

Từ truyện “Bức tranh của em gái tôi” đã học, làm dàn ý để nói ý kiến của mình trước nhóm, lớp theo yêu cầu hai câu hỏi sau:

a) Theo em, Kiều Phương là người như thế nào? Dựa vào các chi tiết trong truyện, hãy miêu tả lại hình ảnh nhân vật này theo trí tưởng tượng của em.

b) Anh của Kiều Phương là người như thế nào? Hình ảnh người anh trong bức tranh với người anh thực của Kiều Phương có gì khác nhau?

Trả lời:

a) Nhân vật Kiều Phương

– Ngoại hình: nhỏ nhắn, mặt mày và quần áo luôn lấm lem nhọ nồi và các vệt màu.

– Lời nói: rất hồn nhiên, không hề tỏ ra bực bội khó chịu với người khác.

– Hành động: luôn hoạt bát, vui vẻ; chăm chỉ với công việc sáng tác tranh. Khi bị rầy la thì xịu xuống một lúc rồi lại véo von ca hát và làm việc.

b) Nhân vật người anh

– Hình dáng: Gầy, cao, sáng sủa, đẹp trai

– Tính cách: Ghen tị, nhỏ nhen, mặc cảm, ăn năn, hối hận

Hình ảnh người anh thực và người anh trong bức tranh, xem kĩ thì không có khác nhau. Hình ảnh người anh trong bức tranh do em gái vẽ thể hiện bất chấp tính cách của người anh qua cái nhìn trong sáng, nhân hậu của em gái.


2. Trả lời câu hỏi 2 trang 36 sgk Ngữ văn 6 tập 2

Hãy kể cho các bạn nghe về anh, chị hoặc em của mình (Trong khi nói, chú ý làm nổi bật đặc điểm của người mình đang miêu tả bằng các hình ảnh, bằng cách so sánh và nhận xét của bản thân.)

Trả lời:

Dàn ý chung:

Mở bài : Giới thiệu chung về người mà em muốn kể.

Thân bài:

   – Ngoại hình: khuôn mặt, vóc dáng,…

   – Tính cách: trầm tư/sôi nổi, hay cười,…

   – Cách đối xử với mọi người: thân thiện,…

Kết bài : Tình cảm của em với người đó.

Dàn ý kể về người anh/ chị mình:

Mở bài: Giới thiệu qua về anh chị: tuổi, nghề nghiệp.

Thân bài: Kể và tả chi tiết:

   – Hình dáng: đặc điểm về khuôn mặt, dáng người, mái tóc, đôi mắt… (chọn ra đặc điểm nổi bật nhất đặc tả)

   – Tính tình: nêu những đức tính tốt của anh/ chị đó ( hiền hòa, cởi mở, hài hước, sâu sắc…)

   – Trong cách ứng xử với mọi thành viên trong gia đình

   – Kỉ niệm giữa em và người thân.

Kết bài: Nêu cảm nghĩ, tình cảm của mình đối với anh/ chị đó.


3. Trả lời câu hỏi 3 trang 36 sgk Ngữ văn 6 tập 2

a) Lập dàn ý cho bài văn miêu tả một đêm trăng nơi em ở theo gợi ý sau đây:

– Đó là một đêm trăng như thế nào? (nhận xét)

– Đêm trăng ấy có gì đặc sắc, tiêu biểu: bầu trời, đêm, vầng trăng, cây cối, nhà cửa, đường làng, ngõ phố, ánh trăng…? (quan sát)

– Để miêu tả cho các bạn thấy một đêm trăng đẹp, em sẽ so sánh những hình ảnh trên như thế nào? (so sánh, tưởng tượng)

b) Dựa vào dàn ý trên, hãy nói trước các bạn về đêm trăng ấy.

Trả lời:

a) Một số gợi ý:

– Đó là một đêm trăng như thế nào? (Đó là một đêm trăng đẹp vô cùng. Một đêm trăng kì diệu. Một đêm trăng mà cả đất trời, con người và vạn vật như đang tắm gội bởi ánh trăng).

– Đêm trăng ấy có gì đặc sắc, tiêu biểu: bầu trời, đêm, vầng trăng, cây cối, nhà cửa, đường làng, ngõ phố…?

– Để miêu tả cho các bạn thấy một đêm trăng đẹp, em sẽ so sánh những hình ảnh trên như thế nào? (chẳng hạn: Trăng là cái liềm vàng giữa đống sao, trăng toả ánh váng lung linh xuống không gian như dát bạc …)

Dàn ý:

Mở bài: Không gian, địa điểm của đêm trăng

Thân bài: Miêu tả chi tiết đêm trăng

– Hình ảnh bầu trời: cao, nhiều sao

– Vầng trăng: tròn, sáng tỏ mọi vật

– Cây cối một màu đen, khi có trăng những phiến lá sáng lấp lánh

– Nhà cửa sáng rực ánh điện, ánh sáng hắt qua các ô cửa kính muôn màu

Kết bài: Nêu cảm xúc của em về đêm trăng (cảm giác trong lành, thanh bình).

b) Dựa vào dàn ý trên, hãy nói trước các bạn về đêm trăng ấy.

– Đó là một đêm trăng đẹp, đáng nhớ ở quê.

– Bầu trời đêm với những ngôi sao đêm lấp lánh.

– Vầng trăng tròn vành vạnh.

– Cây cối đứng thẳng hàng, im phăng phắc, chỉ thỉnh thoảng có cơn gió nhẹ mới làm cho cánh tay của cây nhẹ nhàng nghiêng phải, nghiêng trái.

– Ngõ phố: vắng hoe, chỉ nhìn thấy đèn điện  và ánh trăng chiếu xuống.


4. Trả lời câu hỏi 4 trang 36 sgk Ngữ văn 6 tập 2

Lập dàn ý và nói trước các bạn trong lớp về quang cảnh một buổi sáng (bình minh) trên biển. Trong khi miêu tả, em sẽ liên tưởng và so sánh các hình ảnh với những gì?

– Nêu ra các ý lớn định nói như một dàn ý (không viết thành văn);

– Nói cho các bạn trong lớp cùng nghe.

Mẫu: Biển lặng, đỏ đục, đầy như mâm bánh đúc. (Vũ Tú Nam)

– Mặt trời …

– Bầu trời …

– Mặt biển …

– Sóng biển …

– Bãi cát …

– Những con thuyền …

Trả lời:

Dàn ý:

Mở bài: Giới thiệu hoàn cảnh, địa điểm.

Thân bài:

– Miêu tả khung cảnh : mặt trời, mây, núi, biển xanh, bãi cát, rặng cây,…

– Không gian : thời tiết, gió, sương sớm, sóng vỗ,…

– Lao động : con người, thuyền chài.

Kết bài: Cảm nhận của em khi đứng trước biển sáng sớm.

Ví dụ: Bình minh trên biển Cô Tô

Mở bài: Dịp nghỉ lễ, nghỉ hè em theo gia đình tới biển Cô Tô nghỉ mát

Thân bài: Khung cảnh biển Cô Tô

– Cảnh biển vào buổi sáng: mặt nước trong xanh, sóng nhẹ vỗ vào bờ, mặt trời nhô lên từ biển

– Mọi người nô đùa, tắm biển đông vui, ồn ào

– Cảnh biển khi mặt trời lên cao: bầu trời cao vời vợi, nước biển xanh ngọc bích, sóng dào dạt vào bờ.

– Trên bờ biển vắng người, chỉ có những bãi cát dài lấp lánh dưới nắng, chỉ có những cánh hải âu trên không

Kết bài: Nêu cảm xúc của em khi được đi du lịch biển.

Một số gợi ý về hình ảnh liên tưởng, so sánh:

–  Mặt trời: như hòn than khổng lồ đỏ rực chiếu xuống mặt biển. / – Mặt trời đội biển nhô màu mới.

–  Bầu trời: Trong veo, rực sáng. / – Bầu trời như tấm gương được lau sạch bụi.

–  Mặt biên: Phẳng lì như tấm lụa mênh mông. / – Mặt niểm êm ả sóng gợn lăn tăn vỗ về bờ cát.

–  Sóng biển: lăn tăn êm dịu. / – Sóng biển: nhẹ nhàng, êm ái.

–  Bãi cát: mịn màng, tươi mát. / – Bãi cát phẳng phiu

–  Những con thuyền: say sưa nằm ngủ, gối đầu lên bãi cát. / – Những con thuyền căng phồng cánh buồm như những con bướm khổng lồ đang băng băng về phía mặt trời.


5. Trả lời câu hỏi 5 trang 37 sgk Ngữ văn 6 tập 2

Từ một số truyện cổ đã học, đã đọc, em hãy miêu tả hình ảnh người dũng sĩ theo trí tưởng tượng của mình.

Loading...

– Nêu ra các ý lớn định nói như một dàn ý (không viết thành văn);

– Nói cho các bạn trong lớp cùng nghe.

Trả lời:

Hình ảnh người dũng sĩ trong trí tưởng tượng của em:

–  Người dũng sĩ được sinh ra trong hoàn cảnh nào (đất nước có giặc ngoại xâm; có người gặp nạn)

–  Hình dáng: cao to, vạm vỡ, gương mặt trẻ trung

–  Hành động: hành hiệp trượng nghĩa, giúp đỡ người yếu thế, tiêu diệt kẻ xấu

–  Dũng sĩ: có sức khỏe phi thường, có thể đánh bại mọi kẻ xấu

–  Phẩm chất nổi bật của dũng sĩ: dũng cảm, kiên cường, hào phóng, hào sảng.

Loading...

Miêu tả hình ảnh người dũng sĩ: (Thạch Sanh)

– Hình dáng: lực lưỡng, thân hình cường tráng.

– Đôi mắt đen dưới đôi lông mày rậm

– Nước da ngăm đen và bóng.

– Tính cách: hiền lành và luôn luôn giúp đỡ mọi người, không màng danh lợi .

– Đức tính tốt: thật thà, độ lượng.

– Kể một số hoạt động cứu người của Thạch Sanh.


II. Câu hỏi áp dụng

1. Em hãy viết một bài văn tả cảnh mặt trời mọc trên biển mà em đã quan sát được

Bài làm:

Nhà em ở Hòn Gai, trông ra biển Đông suốt ngày đêm ì ầm sóng vỗ. Những con tàu cập bến ăn than; những chiếc thuyền đánh cá đậu đầy mặt nước tạo nên khung cảnh nhộn nhịp, sầm uất của vùng biển quê hương. Sáng sáng, em có thói quen cùng với bố chạy bộ trên bãi cát để chờ đón mặt trời lên.

Tang tảng sáng, mọi vật còn loà nhoà trong màn sương mỏng. Rừng phi lao rì rào trong làn gió mang hương vị mặn mòi của biển. Phía Đông, bầu trời đang chuyển dần từ màu trắng đục sang màu hồng phớt. Những tia sáng hình rẻ quạt xuyên qua lớp mây báo hiệu mặt trời sắp mọc. Mặt trời từ trong lòng biển dần dần nhô lên như một quả bóng khổng lồ màu lòng đỏ trứng gà.

Lúc mặt trời đã nhô lên. hết, cả mặt biển bỗng sáng bừng lên, lấp lánh ánh vàng. Bầu trời trong xanh, gió lồng lộng thổi. Đàn hải âu thức giấc tự bao giờ đang chao nghiêng đôi cánh bay là là sát mặt nước, cất lên những tiếng kêu quen thuộc. Ngoài xa, từng đợt, từng đợt sóng rì rào nối tiếp nhau ùa vào bờ cát.

Trên bãi biển, ngư dân đang hối hả chuẩn bị cho đoàn thuyền ra khơi đánh cá. Tiếng cười, tiếng nói rộn rã. Có chiếc tàu nào đấy kéo còi. Tiếng còi trầm ấm lan xa trên mặt biển lúc bình minh. Một ngày mới bắt đầu.

Cảnh mặt trời mọc trên biển Đông đẹp như một bức tranh sơn mài lộng lẫy. Sáng nào em cũng được chứng kiến cảnh tượng huy hoàng ấy nhưng vẫn có cảm giác say mê, thích thú như buổi ban đầu.


2. Em hãy tả cảnh mặt trời mọc trên quê hương em ở đồng bằng

Bài làm:

Hè vừa qua, em được mẹ cho về thăm quê ngoại ở Thạch Thất, Sơn Tây. Lần đầu tiên em được chứng kiến cảnh mặt trời mọc thật huy hoàng, rực rỡ.

Trời mới tang tảng sáng, bà đã đánh thức em dậy. Tiếng gà gáy rộn rã trong thôn báo hiệu một ngày mới bắt đầu. Em theo bà và mẹ bước ra sân. Đêm chưa tan hẳn. Làng xóm còn chìm trong màn sương mỏng mờ mờ như khói. Gió sớm mát rượi làm cho em tỉnh hẳn người. Không khí trong lành ở thôn quê thật khác xa với chốn thị thành ồn ào, bụi bặm.

Nhà bà ngoại em ở lưng chừng ngọn đồi Câu Lậu, trên đỉnh đồi là ngôi chùa Tây Phương nổi tiếng. Từ sân nhà nhìn về hướng Đông, em thấy bầu trời đang chuyển dần từ màu trắng sữa sang màu hồng nhạt. Mặt trời vẫn giấu mình sau đám mây dày nhưng những tia sáng hình rẻ quạt báo hiệu mặt trời đã thức giấc. Chỉ một lát sau, mặt trời như một quả bóng khổng lồ màu đỏ đang từ từ nhô lên, nhuộm chân trời một màu hồng rực. Gió sớm lồng lộng thổi, quét sạch tàn dư của bóng đêm. Bầu trời như được đẩy lên, thoáng đãng và cao vời vợi.

Mặt trời lên rất nhanh. Thoáng chốc, ánh sáng đã chan hoà mặt đất. Vạn vật như bừng tỉnh, hân hoan chào đón nắng mai. Sương đêm đọng trên lá cây ngọn cỏ, lấp lánh dưới ánh mặt trời.

Khung cảnh quê em đã hiện rõ ra trước mắt. Cánh đồng lúa như một tấm thảm vàng trải rộng. Xa xa, ngọn Sài Sơn sừng sững ln hình trên nền trời biếc. Dòng sông Đáy như một dải lụa mềm vấn vít uốn quanh. Mặt sông lung linh ánh nắng sớm mai tinh khiết. Những con thuyền nhỏ bồng bềnh xuôi dòng. Tất cả tạo nên một vẻ đẹp lạ lùng, kì ảo như trong cổ tích.

Trên đường làng đã rậm rịch bước chân. Tiếng cười, tiếng nói của các bà, các chị ra đồng thăm lúa hoà trong bao âm thanh khác của làng quê thân thuộc.

Cảnh mặt trời mọc trên quê hương em đẹp như một bức tranh thiên nhiên được vẽ bằng ngọn bút của một hoạ sĩ tài hoa, để lại trong em một ấn tượng sâu đậm, không thể phai nhoà.

Loading...
+ +