Soạn bài Lao xao ngày hè sgk Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Hướng dẫn soạn Bài 5: Trò chuyện cùng thiên nhiên. Nội dung bài Soạn bài Lao xao ngày hè sgk Ngữ Văn 6 tập 1 CTST giúp các em học sinh học tốt môn ngữ văn 6, rèn luyện kĩ năng viết các kiểu văn bản: tự sự, miêu tả, biểu cảm, thuyết minh, nghị luận và nhật dụng.


Tri thức đọc hiểu


Tri thức tiếng Việt

Ẩn dụ, hoán dụ

Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật, hiện tượng khác có nét tương đồng với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

Ví dụ:

“Những mũi tên đen…” trong đoạn “Lần này nó chưa kịp ăn, những mũi tên đen, mang hình đuôi cá từ đầu bay tới tấp.

“Ấy là những con chèo bẻo” là hình ảnh ẩn dụ.

Ẩn dụ này dựa trên sự giống nhau về hình dáng, màu sắc, tốc độ bay,… của bầy chim chèo bẻo với những mũi tên được bắn đi từ dây cung.

Hoán dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật, hiện tượng khác có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

Ví dụ:

“Cả nhà ăn cơm trong hương lúa đầu mùa…”

(Lấy vật chứa để gợi vật được chứa); “Kháng chiến ba ngàn ngày không nghi/ Bắp chân, đầu gối vẫn săn gân” (lấy bộ phận để gợi toàn thể);…


Chuẩn bị đọc

Câu hỏi trang 112 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Theo em, vì sao học sinh thường yêu thích và trông đợi mùa hè? Hãy nói về vẻ đẹp của thiên nhiên hoặc một trải nghiệm đáng nhớ từ một kì nghỉ hè đã qua.

Trả lời:

– Học sinh thường yêu thích mùa hè vì đó là khoảng thời gian sẽ được nghỉ học, vui chơi.

– Kì nghỉ hè vừa qua em đã được bố mẹ cho đi tham quan tại Nha Trang với nhiều trải nghiệm thú vị.

Hoặc:

– Học sinh thường yêu thích mùa hè và trông đợi mùa mùa vì đó là khoảng thời gian sẽ được nghỉ học sau một năm học hành căng thẳng, được đi chơi như về quê thăm ông bà hoặc đi du lịch, được tham gia những trò chơi cùng với chúng bạn.

– Kì nghỉ hè vừa qua em đã được bố mẹ cho đi tham quan tại Nha Trang, khung cảnh thiên nhiên vùng biển vô cùng tuyệt vời, những bãi cát trải dài và sóng biển rì rào, những hòn đảo hoang sơ và tuyệt đẹp với nước biển trong xanh.


Trải nghiệm cùng văn bản

Theo dõi trang 113 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Các từ “chim ác”, “chim xấu” ở đây nhắc đến một từ ngữ đã xuất hiện trong đoạn trước của văn bản, đó là từ nào?

Trả lời:

Từ ngữ xuất hiện ở đoạn văn bản trước là bồ các (cũng gọi là ác là).


Suy luận trang 114 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Sự khác biệt trong thái độ của nhân vật “tôi” đối với chèo bẻo, quạ, diều hâu và chim cắt giúp em hiểu gì thêm về nhân vật này?

Trả lời:

Sự khác biệt trong thái độ của nhân vật “tôi” đối với chèo bẻo, quạ, diều hâu và chim cắt cho thấy nhân vật tôi rất am hiểu về tập tính của các loài chim.


Liên hệ trang 114 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Những hiểu biết và cảm nhận của em về các loài chim có gì giống và khác với nhân vật “tôi”?

Trả lời:

– Giống nhau: cảm nhận của em cũng giống với nhân vật tôi, mỗi loài chim có đặc tính khác nhau, có loài chim hiền, có loài chim hung dữ.

– Khác nhau: nhân vật tôi có sự am hiểu sâu sắc từ tự quan sát tự nhiên và kinh nghiệm có được khi sống ở vùng quê.


Suy ngẫm và phản hồi

Câu 1 trang 115 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Bức tranh cuộc sống trong Lao xao mùa hè được miêu tả qua cảm nhận của ai, theo ngôi kể nào?

Trả lời:

Bức tranh cuộc sống trong Lao xao mùa hè được miêu tả qua cảm nhận của nhân vật “tôi”, ngôi thứ nhất.


Câu 2 trang 115 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Hãy liệt kê một số câu văn kể chuyện, miêu tả và biểu cảm được sử dụng trong văn bản. Theo em, việc kết hợp miêu tả, biểu cảm khi kể chuyện đã giúp ích gì cho việc thể hiện không khí ngày hè?

Trả lời:

Một số câu văn kể chuyện, miêu tả và biểu cảm được sử dụng trong văn bản:

– Kia kìa! Con diều hâu bay tít lên cao, nó có cái mũi khoằm, đánh hơi tinh lắm: Đâu có xác chết. Đâu có gà con… Khi tiến nó rú lên, tất cả gà chui vào cánh mẹ.

– Người ta nói chèo bẻo là kẻ cặp. Kẻ cắp hôm nay gặp bà già! Nhưng từ đây tôi lại quý chèo bẻo/ Ngày mùa, chúng thức suốt đêm. Mới tờ mờ đất đã cất tiếng gọi người” “Chè cheo chét” Chèo bẻo trị kẻ ác. Thì ra, người có tội khi trở thành người tốt thì tốt lắm!…..

– Chim cắt cánh nhọn như dao bầu chọc tiết lợn.

⇒ Việc kết hợp miêu tả, biểu cảm khi kể chuyện đã giúp cho việc thể hiện không khí ngày hè trở nên sôi động hơn.


Câu 3 trang 115 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Chỉ ra một số âm thanh, hình ảnh mà theo em, đã góp phần làm nên cái “lao xao ngày hè” trong văn bản này. Từ đó cho biết, người kể chuyện đã cảm nhận cái lao xao ấy bằng những giác quan nào?

Trả lời:

– Âm thanh: tiếng kêu của các loài chim “các… các”, “bịm bịp”, “chéc chéc”, tiếng con gà mái “cực cực”, con vịt bầu “mặc mặc”.

– Hình ảnh:

+ Ong vàng, ong bò vẽ, ong mật đánh nhau để hút mật.

+ Con diều hâu lao xuống như mũi tên.

+ Chèo bẻo lao vào đánh diều hâu túi bụi.

+ Con gà trống đứng ngơ ngác một lúc, rồi mổ mồi để dỗ gà mái.

⇒ Tác giả đã sử dụng sự quan sát tinh tế, tỉ mỉ bằng thính giác, thị giác để thấy những âm thanh, hình ảnh trên, góp phần tạo nên cái lao xao ngày hè.


Câu 4 trang 115 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Xác định chủ đề của văn bản Lao xao ngày hè.

Trả lời:

Chủ đề văn bản: thể hiện tình yêu với thiên nhiên và sự trân trọng, gìn giữ vẻ đẹp của thiên nhiên, cảnh sắc quê hương Việt Nam.


Câu 5 trang 115 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Đọc kĩ đoạn văn:

Cả nhà ngồi ăn cơm trong hương lúa đầu mùa từ đồng Chõ thoảng về, trong tiếng sáo diều cao vút của chú Chàng; trong dàn nhạc ve, trong tiếng chó thủng thẳng sủa giăng…

Chúng tôi no nê, rủ nhau giải chiếu ở hiên nhà ngủ cho mát.

Ôi cái mùa hè hiếm hoi. Ngày lao xao, đêm cũng lao xao. Cả làng xóm hình như không ai được ngủ, cùng thức với giời, với đất. Tôi khát khao thầm ước: Mùa hè nào cũng được như mùa hè này!

Theo em tác giả hồi kí đã thể hiện những cảm xúc gì khi kể về những ngày hè đã qua?

Trả lời:

Tác giả đã thể hiện cảm xúc vui sướng, hạnh phúc khi được trải qua những mùa hè êm đềm, bình yên ở quê hương.


Câu 6 trang 116 Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Hãy chia sẻ với bạn về ấn tượng và cảm xúc của em khi đọc Lao xao ngày hè.

Trả lời:

Ấn tượng và cảm xúc khi đọc Lao xao ngày hè: Bài văn đã mở ra trước mắt em một thế giới sinh động của các loài chim và của tự nhiên. Qua đó, em cảm thấy yêu mến thế giới tự nhiên quanh mình hơn.


Bài trước:

👉 Soạn bài Ôn tập trang 109 sgk Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Bài tiếp theo:

👉 Soạn bài Thương nhớ bầy ong sgk Ngữ Văn 6 tập 1 CTST

Trên đây là bài Hướng dẫn Soạn bài Lao xao ngày hè sgk Ngữ Văn 6 tập 1 CTST đầy đủ, ngắn gọn và dễ hiểu nhất. Chúc các bạn làm bài môn ngữ văn 6 tốt nhất!


“Bài tập nào khó đã có giaibaisgk.com